tarihselci ekol

muallim
Günümüzü anlamada geçmişin önemli olduğu tezini savunup, eğer geçmiş anlaşılmazsa bugünün de anlaşılamayacağını ve bununda ancak belli metodlar ile yapilabileceğini söylerler. Türkiye'de ki temsilcilerinden biri Doğan Özlem hoca'dır.
(bkz:dogan ozlem)
frt95
KURAN'IN TARIHSELLİĞİ
Kuran'ı Kerim, 7.yy. Arap yarimadasinda Allah'ın tarih icinde, insanlığın
tarihine ahlâki ve hukukî olarak iyiyi ve güzeli yaymak amacıyla müdahale etmek icin Hz. Muhammed'e nazil ettigi biz müslümanların kutsal kabul ettiği kitaptır. Biz günümüz müslümanları olarak, onu anlamak ve günümüz de onun gerektirdiği şekilde yorumlayıp yaşamaya iman etmis kisileriz. Fakat her müslüman ayni cografya da yasamadigi ve sekilsel olarak bir olmadığı gibi fikirsel olarakta bir ve aynı değildir. Muslumanlar günümüz modern dünyasında Kuran'ın ayetlerini farklı metotlarla ve farkli sekillerde yorumlamakta ve yasamaktadirlar. Hatta büyük bir bölümü Kuran'ı okumadan ve anlamadan sadece cevresinde gördüğü sekilde muslumanligini yaşamaktadır. Ben bir müslüman ve anlayici sosyolog adayı olarak tarihselcilik metodunu Kuran'ı anlamak ve gayesini yaşama konusunda en iyi metot olarak düşünüyorum. Kisaca bahsedecek olursak;
Tarihselcilik, bir metni/olayı gerceklestigi ve ortaya çıktığı dönemin sosyokültürel,ekonomik, ahlaki vb. yapılarını göz önünde bulundurarak anlamaya çalışmak ve yorumlayarak günümüze taşımak demektir.
Her metin/olay kendi döneminin çocuğudur. Kendi doneminden izler taşıdığı gibi, kendi dönemine ve gelecek dönemlere yeni izlerde bırakır. Ondan sonraki dönem de yaşayacak olanlar o metni ve olayı anlamak icin kendi döneminin gözlüklerini bir kenara bırakarak metnin ortaya çıktığı dönemin gözlüklerini takmak zorundadır. O doneme gidip metni anladıktan sonra yorumlama ve yeniden yaşama kısmına gelince kendi döneminin gözlüklerini takıp metni/olayı yorumlar ve yeniden yaşar.
Anlayıcı sosyoloji ve hermeneutik bir metni/olayı anlamada "zihin/bilinç"e önem verir. Anlama 'Sen'in 'Ben' de yeniden yaşamasıdır der. Bir yazari/metni/olayı anlamak icin dilsel olarak parcadan bütüne ve butunden parcaya gidildikten sonra anlamın bütün de oldugunu soyleyerek konusuna egilir. Konunun dilsel yönü çözüldükten sonra yazarın yaşadığı dönemin özelliklerini göz önünde bulundurarak, yazarın niyetine(zihin/bilinc) gidilir. Metnin dilsel yönü bize 'ne' dedigini söylerken; yazarın niyeti ise metnin bize 'ne demek' istediğini söyler. Metnin ne dedigi ve ne demek istedigi anlasildiktan sonra metni(sen) yorumlayarak kendisi(ben) yeniden yaşatır. Bütün bunları anlatmamın sebebi Anlayici sosyoloji ve Hermeneutik için tarihselciligin bir konuyu anlamak, yorumlamak ve yeniden yaşamak icin önemli bir yere sahip oldugunu gostermek icindi. Çünkü metnin hem dilsel yönü hem de yazarın niyeti(zihin/bilinc) o dönemin/tarihin izlerini taşır. Ve metni anlamak, yorumlamak ve yeniden yaşamak için onun tarihselligini göz önünde bulundurmalıyız.
Kuran'ı anlamak, yorumlamak ve yeniden yaşamak için; Kuran'ın nuzülünün gerçekleştiği sosyokültürel,ekonomik, ahlaki vb. yapılarını göz önünde bulundurmalıyız Kuran belli bir tarihsel dönem de nuzul olan ve o tarihsel dönemin ozelliklerini hem dilsel hem de zihin/bilinç olarak kendinde barındıran bir 'metin'dir. Fakat ölü bir metin olmayıp her tarihsel döneme ahlaki mesajları olan dinamik bir metindir. Kuran'ı dilsel olarak çözüp ve tarihsel baglamini göz önünde bulundurarak ne dedigini anladiktan sonra ne demek istedigi konusuna egilerek onu yorumlamalı ve gunumuze taşıyarak onu yeniden yaşamalıyız. Kuranin ahlaki amaclari olarak evrensel olup hukuki olarak bazi yönleriyle tarihsel olması onun evrenselligine zeval getirmedigi gibi o dönem insanlarin Allah'ın vahyini anlaması icin zorunludur. Kısacası Kuran'in tarihselligi demek Kuran'ı tarihe gömmek olmayıp bizzat Allah'ın vahyinin gönderiliş amacını gözeterek günümüze taşımak ve onun gerektirdiği şekilde yorumlayıp yaşamaktır.
Sonuc olarak ben müslüman cemaatine bağlı bir birey olarak Kuran'ı kendi dönemime taşımak ve yorumlayarak yasamak icin oncelikle onun tarihsel baglamını bilip anlamak zorundayım.(bkz:fazlurrahman) (bkz:adil çiftçi) (bkz:dogan ozlem)